Değişiklik teslim süresi (lead time for change), bir kod değişikliğinin yazılmasından kullanıcıya ulaşmasına kadar geçen süredir. DORA göstergelerinin ikincisidir ve teslimat hattının toplam hızını ölçer.
Kısa olması yalnızca hız değil, aynı zamanda öğrenme demektir: fikirle geri bildirim arasındaki süre kısaldıkça, yanlış yönde harcanan efor azalır.
1. Temel mantığı
Değişiklik Teslim Süresi = Canlıya Çıkış Zamanı − Kod Değişikliğinin Tamamlanma Zamanı
Ölçüm sınırı | Kapsam |
Dar tanım (DORA) | Kod birleştirildiği andan canlıya çıkışa |
Geniş tanım | Fikirden canlıya (uçtan uca) |
İş perspektifi | Talep geldiğinden değer teslim edilene |
DORA'nın standart tanımı dar olanıdır ve teslimat hattının teknik verimliliğini ölçer. Geniş tanım, akış verimi göstergesiyle örtüşür ve organizasyonun tamamını kapsar.
İkisi birlikte raporlandığında, gecikmenin teknik hatta mı yoksa öncesindeki karar ve bekleme süreçlerinde mi olduğu görülür.
2. Örnek ekip
Ölçü | Değer |
Ortalama teslim süresi | 3,5 gün |
Medyan | 1,8 gün |
%90 persentil | 12,0 gün |
Değişikliklerin yarısı 1,8 günde canlıya çıkıyor; her on değişiklikten biri 12 günü aşıyor. Ortalamayı yukarı çeken bu kuyruktur.
Dağılım sağa çarpık olduğu için taahhüt ve planlama medyanla değil persentille yapılmalıdır.
3. Süre nerede geçiyor?
Aşama | Ortalama süre (gün) | Pay |
Kod incelemesi bekleme | 1,20 | %34,29 |
Otomatik test çalışması | 0,30 | %8,57 |
Manuel test ve doğrulama | 1,00 | %28,57 |
Dağıtım onayı bekleme | 0,80 | %22,86 |
Dağıtım işlemi | 0,20 | %5,71 |
Toplam | 3,50 | %100,00 |
Sürenin %57,15'i beklemede geçiyor: kod incelemesi ve dağıtım onayı. Fiilen çalışılan süre yalnızca 1,50 gün.
Bu, akış verimi mantığının teslimat hattındaki karşılığıdır: hızlanmanın yolu insanları hızlandırmak değil, bekleme sürelerini kısaltmaktır.
4. Kısaltmanın yolları
Yol | Etkilediği aşama |
Küçük değişiklikler | İnceleme hızlanır, test azalır |
Kod inceleme hedef süresi | Bekleme azalır |
Otomatik test kapsamını genişletmek | Manuel test azalır |
Dağıtım onayını otomatikleştirmek | Onay beklemesi kalkar |
Sürekli dağıtım hattı | Dağıtım işlemi sıfıra iner |
Aynı anda yürüyen iş sayısını azaltmak | Kuyruk kısalır |
Birinci satır en güçlüsüdür ve maliyetsizdir: küçük bir değişikliğin incelenmesi dakikalar, büyük bir değişikliğin incelenmesi günler sürer. Değişiklik boyutu, teslim süresinin en güçlü tek belirleyicisidir.
Dördüncü satırdaki onay otomasyonu, düzenlemeye tabi sistemlerde her zaman mümkün değildir; bu durumda onay süresine hedef koymak alternatiftir.
5. Teslim süresi ile öğrenme
Teslim süresi | Geri bildirim döngüsü |
Saatler | Aynı gün öğrenilir |
Günler | Haftalık ritim |
Haftalar | Yanlış yönde çok efor harcanır |
Aylar | Gereksinim değişmiş olabilir |
Teslim süresi kısaldıkça, yanlış varsayımlar daha erken ortaya çıkar. Bu, göstergenin yalnızca bir hız ölçüsü değil aynı zamanda bir risk ölçüsü olmasının nedenidir: uzun teslim süresi, yanlış işi uzun süre yapma riskidir.
6. Hız ile istikrar
Gösterge | Örnek ekip |
Değişiklik teslim süresi | 3,5 gün |
Değişiklik hata oranı | %13,64 |
Teslim süresini kısaltmanın yanlış yolu, doğrulama adımlarını atlamaktır. Bu, süreyi düşürür ve hata oranını yükseltir — iki gösterge birlikte izlenmediğinde bu takas görünmez.
Doğru yol, doğrulamayı hızlandırmaktır: otomatik test, süreyi kısaltırken hata oranını da düşürür. Bu, DORA bulgusunun özüdür — hız ve istikrar birlikte iyileşebilir.
7. Ölçümü kurmak
Gereklilik | Kaynak |
Kod birleştirme zamanı | Sürüm kontrol sistemi |
Canlıya çıkış zamanı | Dağıtım hattı kayıtları |
Aşama zamanları | Hat aşama kayıtları |
Değişiklik boyutu | Sürüm kontrol sistemi |
Bu veri neredeyse her ekipte zaten vardır; ölçümün önündeki engel veri değil, verinin bir araya getirilmemiş olmasıdır. Dört DORA göstergesinin tamamı mevcut araçların kayıtlarından hesaplanabilir.
8. Sık yapılan hatalar
Hata | Neden yanlış? |
Yalnızca ortalamayı raporlamak | Örnekte medyan 1,8, %90 persentil 12,0 gün. |
Dar ve geniş tanımı karıştırmak | Farklı süreçler ölçülür. |
Doğrulama adımlarını atlayarak kısaltmak | Hata oranı yükselir. |
Aşama kırılımı yapmamak | Beklemenin nerede olduğu bilinmez. |
Değişiklik boyutunu görmezden gelmek | En güçlü belirleyici gözden kaçar. |
Hata oranıyla birlikte okumamak | Hız-kalite takası görünmez. |