KVK Madde 32/C — Yurt İçi Asgari Kurumlar Vergisi

---

1. Yasal Dayanak

5520 sayılı KVK Madde 32/C (7524 sayılı Kanun ile eklenmiş, 28.07.2024 yürürlük):

Kanun Maddesi

Kurumlar vergisi, 32. maddenin (1) numaralı fıkrasında belirtilen oran kullanılarak hesaplanan vergi, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının %10''undan az olamaz. Bu fıkranın uygulamasında, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancı; ticari bilanço kârı veya zararına kanunen kabul edilmeyen giderler eklenmek ve bu Kanun ve diğer kanunlarda yer alan istisna ve indirimlerden bu fıkrada belirtilenler düşülmek suretiyle bulunur.

Uyarı

Yürürlük tarihi: 01.01.2025 tarihinden itibaren elde edilen kurum kazançlarına uygulanır (2024 vergi dönemi için geçici istisnalar vardır). 2025 ve 2026 vergi dönemlerinde kapsamlı olarak uygulanmaktadır.

---

2. Konu ve Önemi

KVK m.32/C, Türkiye''nin OECD Küresel Asgari Vergi (Pillar 2) uygulamasının yerli yansımasıdır. Aynı zamanda 2024 vergi reformunun en kapsamlı düzenlemesidir.

Neden Getirildi?

Başarılı

Hedef: Türkiye''nin büyük kurumları çok sayıda istisna kullanarak etkin vergi yükünü çok düşük seviyelere çekmekteydi. 5 milyar TL kâr eden bir holding, 0 TL KV ödeyebiliyordu. Asgari KV ile artık her kurum ticari kârının en az %10''unu vergi olarak ödemek zorundadır.

Pratik Etki

• Ar-Ge, yurt dışı şube, KKM gibi büyük istisnaları olan kurumlarda vergi artışı
• Yurt içi iştirak kazancı (KVK 5/1-a), KOBİ statüsündeki düşük kârlı şirketlerde etkisi az

---

3. Hesaplama Mantığı

3.1 Standart Hesaplama

KURUMLAR VERGİSİ HESABI

I. STANDART KV (m.32):
   Ticari bilanço kârı + KKEG - İstisnalar - İndirimler = Matrah
   Matrah × %25 = Standart KV

II. ASGARİ KV (m.32/C):
   Ticari bilanço kârı + KKEG - (Sınırlı İstisnalar) = Asgari Matrah
   Asgari Matrah × %10 = Asgari KV

III. ÖDENECEK KV:
   max(Standart KV, Asgari KV)

3.2 Anahtar Fark: Hangi İstisnalar Düşülemez?

Tehlike

m.32/C''nin kritik kuralı: Aşağıdaki istisna ve indirimler asgari matrahtan DÜŞÜLEMEZ:

- KVK 5/1-b (Yurt dışı iştirak kazancı) - KVK 5/1-c (Uluslararası holding satış kazancı) - KVK 5/1-d (Yatırım fonu/ortaklığı) - KVK 5/1-e (Taşınmaz ve iştirak satış kazancı) - KVK 5/1-f (Banka borçluları) - KVK 5/1-g (Yurt dışı şube) - KVK 5/1-h (Yurt dışı inşaat) - KVK 5/1-j (Sat-kirala-geri al) - KVK 5/1-k (Sukuk) - KVK Geç. 14 (KKM) - KVK m.10 İndirimleri (Ar-Ge, sponsorluk, vs.)

Bu istisnalar asgari KV matrahında varlığını korur.

3.3 Hangi İstisnalar Düşülebilir (m.32/C''den)?

Başarılı

Aşağıdaki kalemler asgari KV matrahından DÜŞÜLEBİLİR:

- KVK 5/1-a — Tam mükellef iştirak kazançları (çifte vergilendirmeyi önler) - KVK 5/1-ç — Emisyon primi (zaten ticari kâra girmez) - KVK 5/1-ı — Eğitim ve sağlık tesisleri (5 yıl vergi tatili) - KVK m.10/1-h — Korumalı işyeri - Önceki yıl zararı mahsubu - GVK Geçici 67 kapsamı menkul kıymet kazançları (zaten stopajlı)

---

4. Pratik Hesap Örnekleri (2025 ve 2026)

Örnek 1 — Klasik Holding (Asgari KV Devreye Girer)

Durum: (A) Holding A.Ş.''nin 2025 verileri:

• Ticari bilanço kârı: 100.000.000 TL
• Yurt dışı iştirak kazancı (KVK 5/1-b): 40.000.000 TL
• Yurt dışı inşaat kazancı (KVK 5/1-h): 30.000.000 TL
• KKEG: 2.000.000 TL
• Önceki yıl zararı: 0

Standart KV:

Ticari kâr            : 100.000.000
KKEG                  : +2.000.000
İstisnalar (5/1-b+h)  : -70.000.000
Matrah                : 32.000.000
Standart KV (%25)     : 8.000.000 TL

Asgari KV (m.32/C):

Ticari kâr             : 100.000.000
KKEG                   : +2.000.000
Düşülemeyen istisnalar : 0
Asgari Matrah          : 102.000.000
Asgari KV (%10)        : 10.200.000 TL

Dikkat

Ödenecek: max(8.000.000, 10.200.000) = 10.200.000 TL. Asgari KV devreye girer; 2.200.000 TL ek vergi.

Örnek 2 — Salt İç İştirak Holdingi (Etkilenmez)

Durum: (B) İç Holding A.Ş.:

• Ticari kâr: 60.000.000 TL
• Yurt içi iştirak kazancı (KVK 5/1-a): 50.000.000 TL
• KKEG: 1.000.000 TL

Standart KV:

Matrah: 60+1-50 = 11.000.000 × %25 = 2.750.000 TL

Asgari KV:

Asgari Matrah: 60+1-50 = 11.000.000 (5/1-a düşülebilir)
Asgari KV: 11.000.000 × %10 = 1.100.000 TL

Başarılı

Ödenecek: max(2.750.000, 1.100.000) = 2.750.000 TL. (B) Holdingin yapısı asgari KV''den etkilenmez çünkü 5/1-a istisnası düşülebilir.

Örnek 3 — KKM Kazancı Yoğun Kurum

Durum: (C) A.Ş.:

• Ticari kâr: 80.000.000 TL
• KKM kazancı (Geç. 14): 70.000.000 TL
• KKEG: 1.000.000 TL

Standart KV:

Matrah: 80+1-70 = 11.000.000 × %25 = 2.750.000 TL

Asgari KV:

Asgari Matrah: 80+1 = 81.000.000 (KKM düşmez)
Asgari KV: 81.000.000 × %10 = 8.100.000 TL

Tehlike

Ödenecek: max(2.750.000, 8.100.000) = 8.100.000 TL. KKM istisnası asgari KV''den düşemediği için kurum %10 vergi öder. 5.350.000 TL ek yük.

Örnek 4 — Ar-Ge Yoğun Şirket

Durum: (D) Yazılım A.Ş.:

• Ticari kâr: 50.000.000 TL
• Ar-Ge indirimi (KVK 10/1-a): 40.000.000 TL

Standart KV:

Matrah: 50-40 = 10.000.000 × %25 = 2.500.000 TL

Asgari KV:

Asgari Matrah: 50.000.000 (Ar-Ge düşmez)
Asgari KV: 50.000.000 × %10 = 5.000.000 TL

Tehlike

Ödenecek: 5.000.000 TL. Ar-Ge avantajının yarısı kaybolur.

Örnek 5 — Yeni Eğitim Tesisi (Kapsam Dışı)

Durum: (E) Vakıf Üniversitesi:

• Ticari kâr: 40.000.000 TL
• 5 yıllık vergi tatili istisnası (KVK 5/1-ı): 40.000.000 TL

Standart KV:

Matrah: 0 → KV: 0 TL

Asgari KV:

Asgari Matrah: 40-40 = 0 (5/1-ı düşülebilir)
Asgari KV: 0 TL

Başarılı

Ödenecek: 0 TL. Yeni eğitim/sağlık tesisleri vergi tatili tam korunur. (Bu, sektörel hassasiyet için kasten yapılmış istisnadır.)

Örnek 6 — Zarar Eden Şirket (Asgari KV Yok)

Durum: (F) A.Ş.:

• Ticari bilanço zararı: (20.000.000 TL)
• KKM kazancı: 10.000.000 TL
• KKEG: 2.000.000 TL

Ticari bilanço zararı: (20.000.000)
KKEG: +2.000.000
Asgari Matrah öncesi: (18.000.000) → NEGATİF

Başarılı

Asgari matrah negatif veya sıfırsa asgari KV uygulanmaz. Zarar eden şirketler bu yükümlülükten muaftır.

Örnek 7 — 2025 ve 2026 Karşılaştırması (Aynı Kurum)

Durum: (G) Holding aynı yapıyla 2 yıl:

Dikkat

Hem 2025 hem 2026''da asgari KV devreye girer. Her iki yıl için aynı mantık geçerlidir; oranlar ve sistem 2025 ve 2026''da değişmemiştir.

---

5. KAPSAM Dışı Kalanlar

Başarılı

Asgari KV''den muaf kurumlar: 1. Yeni kurulan kurumlar — İlk 3 hesap dönemi 2. Eğitim ve sağlık tesisleri (KVK 5/1-ı kapsamında) — 5 yıl vergi tatili dönemi 3. Ticari bilanço zararlı dönemler 4. Tasfiye dönemindeki kurumlar 5. Belirli sosyal güvenlik fonları

---

6. Geçici Vergi Hesabında

Asgari KV, geçici vergi dönemlerinde de hesaplanır (üçer aylık):

• 3, 6, 9 aylık dönemler
• Yıl sonunda mahsup edilir
• Geçici vergi tutarları asgari KV ile uyumlu hesaplanmalı

---

7. Sık Yapılan Hatalar

1. Tüm istisnaları asgari KV''den düşmek — Çoğu düşülemez
2. Önceki yıl zararı mahsubunu kapsam dışı sanmak — Düşülebilir
3. KVK 5/1-a iç iştirakın da düşülemediğini sanmak — Düşülebilir (çifte vergileme önleme)
4. Yeni kurulan şirkette ilk yıl asgari KV beklemek — 3 yıl muaf
5. Zarar durumlarında asgari KV hesaplamak — Negatif matrah → vergi yok
6. Asgari KV''nin standart KV''den ayrı bir vergi olduğunu sanmak — Karşılaştırma, max alınır

---

8. Sonuç

Sonuç

KVK m.32/C Yurt İçi Asgari Kurumlar Vergisi, OECD Pillar 2 uyumu ve vergi gelirleri istikrarı amacıyla 2024''te getirilmiş yapısal bir düzenlemedir. Kurum ticari kârının en az %10''unu vergi olarak öder; standart KV (%25) ile karşılaştırılır, büyük olan ödenir. KVK 5/1-b, c, d, e, f, g, h, j, k ve Geç. 14 ile m.10 indirimleri asgari KV''den düşülemez — bu, büyük şirketlerin etkin vergi yükünü artırmıştır. KVK 5/1-a, 5/1-ı ve önceki yıl zararı mahsupları düşülebilir kalan istisnalar arasındadır. Zarar eden ve ilk 3 yıl yeni kurulan şirketler muaftır. 2025 ve 2026 vergi dönemlerinde aynı yapıda uygulanmaktadır.